| Nazwa w języku polskim: | Pomiary i analiza zanieczyszczeń powietrza |
| Nazwa w języku angielskim: | Measurement and analysis of air pollution |
| Kierunek studiów: | Inżynieria Środowiska |
| Specjalność: | Inżynieria ochrony atmosfery |
| Stopień: | I |
| Forma: | stacjonarna |
| Rodzaj przedmiotu: | obowiązkowy |
| Kod przedmiotu: | ISS101057 |
|
Wykład |
Ćwiczenia |
Laboratorium |
Projekt |
Seminarium |
|---|---|---|---|---|---|
Liczba godzin zajęć zorganizowanych w Uczelni (ZZU) |
30 | 30 | |||
Liczba godzin całkowitego nakładu pracy studenta (CNPS) |
60 | 60 | 60 | ||
Forma zaliczenia |
Zaliczenie na ocenę | Zaliczenie na ocenę | |||
| Grupa | |||||
Liczba punktów ECTS |
2 | 2 | |||
w tym liczba punktów odpowiadająca zajęciom o charakterze praktycznym (P) |
2 | ||||
w tym liczba punktów ECTS odpowiadająca zajęciom wymagającym bezpośredniego kontaktu (BK) |
1 | 0 | 1 | NAN | NAN |
| WYMAGANIA WSTĘPNE W ZAKRESIE WIEDZY, UMIEJĘTNOŚCI I INNYCH KOMPETENCJI | |
|---|---|
| 1 | Ma podstawową wiedzę w zakresie chemii nieorganicznej i organicznej |
| CELE PRZEDMIOTU | |
|---|---|
| C1 | Zdobycie wiedzy w zakresie rodzajów analitycznych metod instrumentalnych stosowanych w analizie zanieczyszczeń powietrza. |
| C2 | Poznanie zasad doboru metody oznaczania wybranych zanieczyszczeń emitowanych do powietrza |
| C3 | Nabycie umiejętności poprawnego rozpoznawania poznanych metod instrumentalnych i dobierania ich do analizy jakościowej i ilościowej zanieczyszczeń powietrza. |
| C4 | Nabycie umiejętności wykonania analizy dla wybranych analitów i dokonywania obliczeń. |
PRZEDMIOTOWE EFEKTY KSZTAŁCENIA | |
|---|---|
| Z zakresu wiedzy: | |
| PEK W01 | Ma wiedzę na temat rodzaju metod instrumentalnych, zjawisk fizycznych i chemicznych przebiegających z udziałem oznaczanej substancji. |
| PEK W02 | Zna etapy procesu analitycznego i kryteria wyboru metody analitycznej. |
| PEK W03 | Jest w stanie omówić podstawowe elementy aparatury analitycznej i wymienić wady i zalety oraz możliwości zastosowania danej metody instrumentalnej. |
| PEK W04 | Potrafi sporządzić raport pisemny i zinterpretować wyniki obliczeń. |
| Z zakresu umiejętności: | |
| PEK U01 | Potrafi dobrać metodę analityczną i wykonać analizę wybranego zanieczyszczenia powietrza |
| PEK U02 | Potrafi sporządzić raport pisemny i zinterpretować wyniki obliczeń. |
| Z zakresu kompetencji społecznych: | |
| PEK K01 | Posiada umiejętność pracy w grupie i przyjmowanie w niej różnych ról , w tym lidera, wykonawcy, sprawozdawcy. |
| PEK K02 | Rozumie potrzebę ciągłego dokształcania się |
TREŚCI PROGRAMOWE |
||
Forma zajęć - wykład |
Liczba |
|
| Wy1 | Podstawowe pojęcia stosowane w analizie instrumentalnej, etapy procesu analitycznego, możliwe źródła błędów. Podział metod instrumentalnych. Potencjometria: zasada metody, rodzaje, budowa elektrod odniesienia i elektrod pomiarowych. | 3 |
| Wy2 | Potencjometria bezpośrednia i miareczkowanie potencjometryczne. Zastosowanie metody, jej wady i zalety. Konduktometria: zasada metody, podstawowe pojęcia, aparatura, miareczkowanie alkacymetryczne i strąceniowe, zakres stosowalności metody, wady i zalety. | 3 |
| Wy3 | Metody spektroskopowe: podział metod. Spektroskopia cząsteczkowa: UV-Vis, IR, aparatura, techniki pomiarowe, analiza jakościowa i ilościowa na podstawie widma absorpcyjnego. | 3 |
| Wy4 | Spektroskopia atomowa absorpcyjna i emisyjna; aparatura (źródła promieniowania, atomizery, monochromatory, detektory), źródła błędów ( interferencje spektralne i wpływ matrycy na efekt analityczny). Porównanie ASA i ICP. | 3 |
| Wy5 | Metody chromatograficzne: klasyfikacja, podstawowe pojęcia, chromatograf, analiza jakościowa i ilościowa, aparatura chromatograficzna: kolumny, wybrane detektory. Zastosowanie chromatografii gazowej i cieczowej. | 3 |
| Wy6 | Pobór kryteria wyboru punktów poboru, metody poboru prób zanieczyszczeń gazowych i pyłowych. Określenie wpływ poboru prób na wynik analizy próby– reprezentatywność próby. | 3 |
| Wy7 | Automatyczne systemy kontrolno-pomiarowe. Ustalanie zasad monitoringu jakości powietrza w pozwoleniach IPPC. Sieci monitoringowe - zasady projektowania. | 3 |
| Wy8 | Metody identyfikacji i analizy zanieczyszczeń zapachowych. Ocena uciążliwości zapachowej. | 3 |
| Wy9 | Metody analizy danych pomiarowych. | 3 |
| Wy10 | Najnowsze wymogi w metodach pomiaru i analizy zanieczyszczeń powietrza atmosferycznego - przegląd uwarunkowań prawnych oraz strategii w zakresie ochrony powietrza atmosferycznego w skali europejskiej i światowej. | 3 | Suma godzin | 30 |
TREŚCI PROGRAMOWE |
||
Forma zajęć - laboratorium |
Liczba |
|
| La1 | Wprowadzenie, omówienie zakresu ćwiczeń i zasad BHP w laboratorium omówienie metodyki przeliczania oraz sposobów wyrażania stężeń zanieczyszczeń w powietrzu atmosferycznym (emisja, imisja). | 3 |
| La2 | Oznaczanie wybranych jonów elektrodą jonoselektywną. Oznaczanie siarczanów metodą strąceniowego miareczkowania konduktometrycznego. | 3 |
| La3 | Oznaczanie węglanów i wodorowęglanów metodą miareczkowania potencjometrycznego. | 3 |
| La4 | Mineralizacja próbki metodą mikrofalową i oznaczanie w mineralizacie metali alkalicznych metodą spektroskopii emisyjnej | 3 |
| La5 | Oznaczanie metali ciężkich metodą atomowej spektroskopii absorpcyjnej z atomizacją płomieniową i bezpłomieniową. | 3 |
| La6 | Chromatografia jonowa | 3 |
| La7 | Pobór próbek zamieszczeń powietrza metodą aspiracyjną. Wykonanie oznaczenia SO2 w przemysłowych gazach odlotowych metodą jodometryczną | 3 |
| La8 | Wykonanie oznaczenia NO2 metodą kolorymetryczną | 3 |
| La9 | Analiza jakościowa próbek powietrza przy zastosowaniu chromatografii gazowej. | 3 |
| La10 | Analiza ilościowa próbek powietrza przy zastosowaniu chromatografii gazowej. | 3 |
| Suma godzin | 30 | |
| Stosowane narzędzia programowe | |
|---|---|
| N1 | Wykład tradycyjny z wykorzystaniem środków audiowizualnych. |
| N2 | Praca własna – przygotowanie do laboratorium. |
| N3 | Konsultacje. |
| N4 | Wejściówki (10-15 min sprawdziany pisemne) lub odpowiedzi ustne. |
| N5 | Dyskusja wyników analiz. |
| N6 | Kolokwium tradycyjne. |
| Oceny (F – formująca (w trakcie semestru), P – podsumowująca (na koniec semestru) | Numer efektu kształcenia | Sposób oceny osiągnięcia efektu kształcenia | |
|---|---|---|---|
| 1 | P1 | PEK_W01 , PEK_W02, PEK_W03, PEK_K02 | Kolokwium/test |
| 2 | F1 | PEK_U01 , PEK_U02, PEK_K01 | Wejściówka/odpowiedzi ustne Sprawozdanie z ćwiczeń laboratoryjnych |
| 3 | F2 | PEK_U01 , PEK_U02, PEK_K01 | Wejściówka/odpowiedzi ustne Sprawozdanie z ćwiczeń laboratoryjnych |
| 4 | F3 | PEK_U01 , PEK_U02, PEK_K01 | Wejściówka/odpowiedzi ustne Sprawozdanie z ćwiczeń laboratoryjnych |
| 5 | F4 | PEK_U01 , PEK_U02, PEK_K01 | Wejściówka/odpowiedzi ustne Sprawozdanie z ćwiczeń laboratoryjnych |
| 6 | F5 | PEK_U01 , PEK_U02, PEK_K01 | Wejściówka/odpowiedzi ustne Sprawozdanie z ćwiczeń laboratoryjnych |
| 7 | F6 | PEK_U01 , PEK_U02, PEK_K01 | Wejściówka/odpowiedzi ustne Sprawozdanie z ćwiczeń laboratoryjnych |
| 8 | F7 | PEK_U01 , PEK_U02, PEK_K01 | Wejściówka/odpowiedzi ustne Sprawozdanie z ćwiczeń laboratoryjnych |
| 9 | F8 | PEK_U01 , PEK_U02, PEK_K01 | Wejściówka/odpowiedzi ustne Sprawozdanie z ćwiczeń laboratoryjnych |
| 10 | F9 | PEK_U01 , PEK_U02, PEK_K01 | Wejściówka/odpowiedzi ustne Sprawozdanie z ćwiczeń laboratoryjnych |
| P2 = 0,2F1+ 0,1F2 + 0,1F3 + 0,1F4 + 0,1F5 + 0,1F6+ 0,1F7 + 0,1F8 + 0,1F9 | |||
| Literatura podstawowa | |
|---|---|
| Literatura podstawowa: | W. Szczepaniak, Metody instrumentalne w analizie chemicznej, PWN Warszawa, 2002 |
| Literatura podstawowa: | I. Trzepierczyńska, Fizykochemiczna analiza zanieczyszczeń powietrza, Oficyna wydawnicza Politechniki Wrocławskiej, 1997 |
| Literatura podstawowa: | J. Minczewski, Z. Marczenko, Chemia analityczna tom 3 analiza instrumentalna, PWN Warszawa, 2005 |
| Literatura podstawowa: | A. Hulanicki, Współczesna chemia analityczna, PWN Warszawa, 2001 |
| Literatura podstawowa: | A.Cygański, Metody spektroskopowe w chemii analitycznej, WNT, Warszawa, 2009 |
| Literatura podstawowa: | Juda J., S. Chróściel: Ochrona powietrza atmosferycznego, Wydawnictwo Naukowo-Techniczne, Warszawa 1974. |
| Literatura podstawowa: | ] Zasady projektowania elementów sieci monitoringu zanieczyszczenia atmosfery, Państwowa Inspekcja Ochrony Środowiska, Warszawa 1991. |
| Literatura podstawowa: | Techniczne i ekonomiczne aspekty zastosowań mobilnych laboratoriów, Biblioteka Monitoringu Środowiska, Warszawa 1993. |
| Literatura uzupełniająca | |
| Literatura uzupełniająca: | D.A. Skoog, D.M. West, F.J. Holler, S.R. Crouch, "Podstawy chemii analitycznej" PWN Warszawa 2006 (t.1) i 2007 (t.2). |
| Literatura uzupełniająca: | E. Gomółka, A.Szaynok, Chemia wody i powietrza, Oficyna Wyd. PWr., Wrocław |
| Literatura uzupełniająca: | E. Gomółka, A. Szaynok, Ćwiczenia laboratoryjne z chemii wody i powietrza, Oficyna Wyd. PWr., Wrocław |
| Literatura uzupełniająca: | P.O’Neill, Chemia Środowiska, PWN Warszawa-Wrocław 1998. |
| Literatura uzupełniająca: | Atkins P.W., Chemia fizyczna, Wyd. Naukowe PWN, Warszawa 2001 |
| Literatura uzupełniająca: | Spellberg F.J., Monitoring ecological change, Cambridge Univ. Press, 1991 |
| Imię i nazwisko: | Dorota Zamorska-Wojdyła, Izabela Sówka, |
| E-mail: | dorota.zamorska-wojdyla@pwr.wroc.pl, izabela.sowka@pwr.wroc.pl |
| L.p. | Przedmiotowy efekt kształcenia | Odniesienie przedmiotowego efektu do efektów kształcenia zdefiniowanych dla kierunku studiów | Cele przedmiotu*** | Treści programowe*** | Numer narzędzia dydaktycznego*** |
|---|---|---|---|---|---|
| 1 | PEK_W01 | K1IS_W02, S1IOA_W03 | C1 | Wy1-Wy10 | N1 |
| 2 | PEK_W02 | K1IS_W02, S1IOA_W03 | C2 | Wy1-Wy10 | N1 |
| 3 | PEK_W03 | K1IS_W02, S1IOA_W03 | C2 | Wy1-Wy10 | N1 |
| 4 | PEK_U01 | K1IS_U02, S1IOA_U04 | C3 | La1-La10 | N2,N3, N4, N5 |
| 5 | PEK_U02 | K1IS_U02, S1IOA_U04 | C4 | La1-La10 | N2,N3, N4, N5 |
| 6 | PEK_K01 | K1IS_K03 | C3,C4 | La1-La10 | N2,N3, N4, N5 |
| 7 | PEK_K02 | K1IS_K01 | C1,C2,C3 | Wy1-Wy10, La1-La10 | N1,N2 N3, N6 |